czwartek, 21 października 2010

native american weapons


autor:
Taylor Colin F.
tytuł: Native American Weapons
tytuł oryginału: brak
tłumaczenie: brak
język: angielski
wydawca: University of Oklahoma Press Norman
kod: ISBN 0-8061-3346-5
numer wydania: brak
miejsce wydania: UK, Londyn
rok wydania: 2001
liczba stron: 128
format okładki: 20 x 21 cm
rodzaj okładki: twarda z obwolutą
rodzaj papieru: papier kredowy
rodzaj łączenia: szyte
moja ocena: 5/5

opis:

Książka ta opisuje uzbrojenie Indian z Północnej Ameryki i Meksyku. Chronologicznie dotyczy przedziału czasowego - od prehistorii do późnego XIX wieku. Dzięki niej można prześledzić ewolucje broni: obuchowej (różnorodne typy maczug i tomahawków), sieczno-kującej (wielorakie typy noży wraz z przepięknie zdobionymi pochwami), miotanej i miotającej (oszczepy, miotacze oszczepów, łuki i strzały, słabo omówiono procę ręczną), defensywnej, czyli uzbrojenia ochronnego (pancerze i mnogie typy tarcz), symboliczną (inaczej rytualną). W rozdziale - broń defensywna omówiono dodatkowo fortyfikacje. Obecnie kiedy pisze te słowa praca ta stanowi jedyne kompendium na światowym rynku, jeśli chodzi o uzbrojenie Indian z Ameryki Północnej. To swoiste wprowadzenie w obszar bronioznawczy z tych terytoriów zawierające przypisy i sporą bibliografię. W książce zawarto między innymi takie ciekawostki jak: dokładnie zilustrowany rysunkami proces sporządzania grotu strzały z obsydianu, jak i opis broni kombinowanej, połączenia łuku z lancą (podobną znaną mi broń stosowano w Japonii pod nazwą fukuro yumiyari). Publikacje wypełniają liczne ilustracje i zdjęcia poszczególnych egzemplarzy uzbrojenia, jak i portrety Indian z tamtych czasów.

zdjęcia wnętrza książki:


spis treści:

Introduction - 6
Striking Weapons - 12
Cutting Weapons - 36
Piercing Weapons - 58
Defensive Weapons - 80
Symbolic Weapons - 102
Endnotes - 120
Bibliography -125
Index - 127

wtorek, 12 października 2010

broń w popkulturze

Podczas grania w grę komputerową lub czytania komiksu albo w czasie oglądania filmu można spotkać, zobaczyć niezwykłą broń. Nachodzą mnie więc pytania z tym związane. Czy taka broń istnieje lub istniała w rzeczywistości? Czy jeśli nie występuje ona w historii ludzkości, to czy była jakaś broń do niej podobna? W tym artykule postaram się opisać w przykładach takie uzbrojenie oraz odpowiedzieć na te pytania.

W grze, bijatyce - Mortal Kombat występuje postać Raidena, której jednym z ciosów jest miotanie w przeciwnika własnym nakryciem głowy. Broń tę stosowano w Chinach i Japonii, a zwie się amigasa. Pod szerokim rondem tego nakrycia głowy ukryte jest ostrze występujące na całym jego obwodzie lub jego fragmentach. W filmie pt: Goldfinger przeciwnikiem Jamesa Bonda jest Azjata, który miota melonikiem z ukrytym ostrzem w jego rondzie. Amigasa miotana w przeciwnika zadawała mu ranę ciętą tak jak broń sieczna.

Raiden

amigasa

W komiksach o Kapitanie Ameryce posługuje się on tarczą, miota nią w przeciwnika. W rzeczywistości istnieje jej odpowiednik, który zwie się oharkless. Jest to irlandzka, średniowieczna tarcza o ostrej krawędzi. Miotana w przeciwnika zadawała mu ranę ciętą.

Kapitan Ameryka

oharkless

W komiksach z serii X-men występuje bohater - Wolverine, któremu z grzbietu zaciśniętych pięści wyrastają długie pazury. Jedyną znaną mi bronią podobną do nich jest japońska tekkokagi. Tę nazwę przetłumaczyć można na - żelazne pazury na grzbiecie dłoni. Tekkokagi służyła do cięcia i rozrywania, a w swej budowie przypominała trochę shuko.

Wolverine

tekkokagi

Po przeanalizowaniu tych trzech przykładów uzbrojenia okazuje się, że fikcja nie odbiega tak znacząco od rzeczywistości. Podobna broń istnieje.

literatura przedmiotu:
- Mol Serge, Broń dawnej Japonii
- Trubnikow Borys, Wielki leksykon broni i uzbrojenia

Krzysztof Bełzowski, ostatnia aktualizacja: 13.03.10

broń palna ręczna, klasyfikacja

biała broń chińska


autor: Dr. Yang, Jwing-Ming
tytuł: Biała broń chińska
tytuł oryginału: Ancient chinese weapons, a martial artist's guide
tłumaczenie: Lossman Karolina
język: polski
wydawca: Dom Wydawniczy Bellona
kod: ISBN 978-83-11-11691-7
numer wydania: brak
miejsce wydania: Warszawa
rok wydania: 2010
liczba stron: 158
format okładki: 23,5 x 16,5 cm
rodzaj okładki: miękka
rodzaj papieru: dobrej jakości papier
rodzaj łączenia: klejone
moja ocena: 5/5

opis:

Kilka lat temu miałem możliwość przeczytania tej książki w oryginale, napisanej w języku angielskim. W wydaniu polskim w porównaniu z angielską publikacją wydawca rodzimy zrezygnował z umieszczenia wykazów literatury przedmiotu zawartych na końcu każdego głównego rozdziału. W oryginalnej wersji poszczególne polecane tytuły zapisano chińskimi ideogramami. Prace te praktycznie są niedostępne dla polskiego miłośnika dawnego uzbrojenia chyba, że ktoś zna język chiński i ma kontakty z Chinami. Dlatego uważam że polski wydawca słusznie postąpił rezygnując z tego spisu książek. W polskiej wersji pracy dr Yanga umieszczono powiększone ilustracje w porównaniu z oryginałem co uważam za plus.

Niestety nie wydano tej pracy bez wpadek. Już sam tytuł tej książki rodzi nieścisłości, prace opatrzono tytułem Biała broń chińska. Natomiast jej zawartość dotyczy również broni miotanej i miotającej, oraz uzbrojenia ochronnego, których nie klasyfikuje się do broni białej. Podczas czytania można kilka razy natrafić na niefachowy termin końcówka.

Podsumowując, pomimo drobnych nieścisłości książka ta jest bardzo cenna. Ma charakter popularno naukowy, ponieważ pan Yang nie ma doktoratu z historii wojskowości lecz z fizyki. Napisano ją swobodnym wciągającym czytelnika stylem. Książka jest pierwszą, pionierską pracą, która ukazała się na naszym rynku wydawniczym mówiącą o dawnym chińskim uzbrojeniu. Dodam jeszcze, że cena książki jest niska, dzięki czemu może trafić do szerszego grona czytelników. Jeśli ćwiczysz chińskie sztuki walki powinieneś zapoznać się z tą publikacją ponieważ to unikat.

zdjęcia wnętrza książki:


spis treści:

O Autorze 9

Przedmowa 13

Słowo wstępne 15

Podziękowania 16

Rozdział 1. Wiadomości ogólne 17
1.1. Wstęp 17
1.2. Wiedza ogólna 18
1.3. Rodzaje broni a geografia Chin 20
1.4. Rodzaje broni a predyspozycje wojownika 21
1.5. Rodzaje broni a strategie walki 24
1.6. Rys historyczny 25
1.7. Historia i ewolucja broni w Chinach 26

Rozdział 2. Broń długa 34
2.1. Wstęp 34
2.2. Broń bardzo długa 35
2.3. Broń długa 38

Rozdział 3. Broń krótka 65
3.1. Wstęp 65
3.2. Broń bardzo krótka 65
3.3. Broń krótka 77

Rozdział 4. Broń miękka 103
4.1. Wstęp 103
4.2. Broń miękka 103

Rozdział 5. Broń miotająca i miotana 115
5.1. Wstęp 115
5.2. Broń miotająca i miotana 115

Rozdział 6. Tarcze i zbroje 126
6.1. Wstęp 126
6.2. Tarcze 126
6.3. Zbroje 133

Rozdział 7. Zakończenie 138

Dodatek A. Wykaz rodzajów broni 139

Dodatek B. Historia Chin: chińskie dynastie 145

Dodatek C. Słowniczek niektórych terminów chińskich 147

piątek, 1 października 2010

symbolika topora

Topór, od czasów młodszej epoki kamiennej narzędzie walki i pracy o znaczącej wymowie symbolicznej. Był bronią gromowładnych bogów nieba walczących przeciw wrogim siłom; w najdawniejszych przedstawieniach, np. w rytach naskalnych, trudno odróżnić go od młota. Uderzenie topora krzesało iskry, kojarzące się z miotanymi przez bogów błyskawicami, którymi rażono nieprzyjazne moce (np. olbrzymów). W Afryce bogato zdobiony topór jest często symbolem godności naczelnika szczepu i ogólnie władzy. Ponieważ w wielu kulturach epok brązu i żelaza zabijano wielkie zwierzęta ofiarne toporem, stał się symbolem krwawej ofiary. W starożytnym Rzymie, wetknięty do wiązki rózeg liktorskich (fasces cum securibus) symbolizował władzę urzędnika państwowego. W czasach chrześcijańskich topór stał się atrybutem św. Józefa cieśli oraz św. Bonifacego, który ściął toporem dąb w okolicach Geismaru, poświęcony pogańskiemu bogu gromów Donarowi. Męczennicy ścięci toporem, jak św. Barnaba, Mateusz, Maciej i Tomasz Beckett są często wyobrażani z narzędziem kaźni. Topór przyłożony do korzeni drzewa jest symbolem Sądu Ostatecznego. Staroniemiecki zwyczaj rzucania toporem w celu wyznaczania placów budowy lub granic związany jest, zwłaszcza w Austrii, z legendami o św. Wolfgangu. Przysłowiowy topór wojenny Indian północnoamerykańskich był pierwotnie maczugą do rozbijania czaszek i dopiero pod wpływem europejskich osadników został wyposażony w ostrze. Szczególną odmianą topora jest topór dwustronny (gr. labrys, słowo pochodzenia przedgreckiego), to topór o dwóch ostrzach umieszczonych symetrycznie po obu stronach trzonka. Był narzędziem pracy cieśli, orężem przeciwników Greków u Homera. Początkowo zapewne jako szlifowany topór kamienny był atrybutem tytanidy Rei, bogów olimpijskich, przede wszystkim Zeusa Owocodawcy (Karpódotes). Wcześniej odgrywał dużą rolę na Krecie okresu kultury minojskiej; być może sierpowato wygięte ostrza symbolizowały księżyc, a także obosieczność każdej władzy. Wizerunek topora dwustronnego ryto, być może dla podkreślenia boskiej opieki nad budowlami, na kamiennych pałacach dawnej Krety. Labrys pochodził zapewne z Azji Mniejszej, często ukazywany był w dłoniach Amazonek. Nowsza literatura feministyczna wiąże labrys z fazami księżyca i z matriarchatem. Topór dwustronny służył w późniejszych czasach do uboju zwierząt ofiarnych, w starożytnym Rzymie był atrybutem Jowisza jako opiekuna żołnierzy (Jupiter Dolichenus). Etruskiego demona śmierci Charona również ukazywano z labrysem, nieco przypominającym młot. Maczugi obrzędowe zachodnioafrykańskiego plemienia Joruba, noszone podczas rytualnych tańców ku czci boga piorunów Szango, przypominają kształtem topory dwustronne znane ze wschodnich wybrzeży Morza Śródziemnego. Podobnie jest w przypadku oxé, drewnianego topora boga błyskawic i piorunów Xangô używanego w obrzędach Murzynów brazylijskich, co świadczy o tym, że kultura Jorubów przetrwała, choć w zmienionej postaci, w Nowym Świecie (E. Kasper 1988).

Galo-rzymski toporek wotywny z brązu, wys. 7,7 cm, Martigny (Szwajcaria)

Topór rytualny, Dahomej (Afryka Zachodnia), XIX.
Topór podwójny na głowie byka (bukranion), Mykeny (Grecja)
Topór podwójny jako atrybut boga gromu Szango, Joruba (Nigeria)

Wulkan (Hefajstos) rozłupuje toporem głowę Jowisza (Zeusa), pomagając w narodzinach Ateny, emblemat alchemiczny, M. Maier, Atlanta. 1618

Biedermann Hans - Leksykon symboli - Muza S. A. - 2001

broń dawnej japonii


autor: Mol Serge
tytuł: Broń dawnej Japonii
tytuł oryginału: Classical Weaponry of Japan; Special Weapons and Tactics of the Martial Arts
tłumaczenie: Matusiak Marek
język: polski
wydawca: Diamond Books
kod: ISBN 83-89332-12-4
numer wydania: brak
miejsce wydania: Bydgoszcz
rok wydania: 2004
liczba stron: 216
format okładki: 25 x 18 cm
rodzaj okładki: twarda z obwolutą
rodzaj papieru: papier kredowy
rodzaj łączenia: szyte
moja ocena: 5/5

opis:

Dzięki tej książce można się przekonać jeśli chodzi o uzbrojenie, że Japonia to nie tylko miecz, broń drzewcowa czy łuk, lecz wiele mniej znanych rodzajów broni. Wspaniale opisane rodzaje uzbrojenia: etymologia, historia, opowieści, typy (ilustracje), wytwarzanie, zastosowanie w przykładowych technikach (ilustracje), opis sztuki i szkół władania tym "ekwipunkiem". Liczne czarnobiałe ilustracje. Autor obala mity o broni "amerykańskich Ninja", swą wiedzę czerpie prosto ze źródła (czytaj Japonii) wystarczy spojrzeć na bibliografie - ok. 68 tytułów, dodam tylko, że w języku japońskim. Twarda oprawa, obwoluta, papier kredowy i przy tym dobra cena. Gorąco polecam ten unikat wszystkim, szczególnie ćwiczącym japońskie sztuki walki.

zdjęcia wnętrza książki:


spis treści:

WPROWADZENIE
Historia broni 12
Klasyfikacja broni 13
Sekretne rodzaje broni 14
Klasyfikacja metod walki podrzędnymi rodzajami broni 15

1 BROŃ BIAŁA
Od drugorzędnych rodzajów broni do goshinki 17
Wakizashi 18
Kodachijutsu 20
Nitoken 22
Tanto 24
Tantojutsu 25
Kubizashi i bashin 28
Kozuka i kogai 30
Kama, naigama i jingama 32
Kamajutsu i jingama-no jutsu 35
Jitte 36
Marohoshi 44

2 MAŁA BROŃ RĘCZNA
Mała broń i mutodori 45
Tenouchi 46
Atemijutsu i kyushojutsu przy użyciu małej broni ręcznej 49
Shutogane 50
Tessho 52
Dokko 52
Suntetsu 54
Suntetsujutsu 55
Musashi kaiken 60
Tekkan szkoły Nagao 63
Nanbankagi 65

3 PAŁKI I PODOBNA BROŃ
Uchimono i goho 68
Cechy wspólne systemów walki używających pałek i podobnej broni 69
Metalowa broń z rodziny pałek 70
Kabutowari 70
Tetto 73
Naeshi 74
Naeshijutsu 75
Jutte 76
Juttejutsu 80
Tessen 81
Tessenjutsu 84
Tenarashi 87
Buyokiseru 88
Yatate 90
Tetsuniyoi 90
Ararebo 91
Krótkie drewniane kije i pałki 91
Hanbo 91
Hanbojutsu 92
Tanbo 94
Gobo i kobo ze szkoły Shibukawa Ichi 94
Hananejibo 95
Hananeji-no jutsu 96
Hishigi 97
Toritejutsu i hishigijutsu szkoły Shindo Tenshin 97
Tansaibo 98
Bogyakudorijutsu stylu Asayama Ichiden 98
Tegiribo 100

4 BROŃ POMOCNICZA, MAŁE HOGU NINGU
Różne rodzaje broni pomocniczej 101
Chashitsuto 101
Tobiguchi 103
Kanamuchi 105
Yagyuzue 108
Yumiorezue 108
Tamazue lub tamabo 109
Małe hogu 109
Kakute 110
Kaginawa 113
Kannawa 114
Harinawa 114
Fundonawa 115
Hayatejo 117
Tenouchi 117
Tonomonojutsu i tenouchijutsu szkoły Toda 119
Ningu 119
Kyoketsu shoge 121
Shuko i ashiko 122
Kunai 123
Kittate 123
Metsubushi 124

5 BROŃ ŁAŃCUCHOWA
Kusaribuki i kusaribukijutsu 125
Charakterystyka kusarijutsu i kusaribukijutsu 126
Wytwarzanie łańcuchów 127
Różne rodzaje broni łańcuchowej 128
Konpi 128
Kusariryuta 129
Ryofundogusari 130
Fundogusarijutsu 131
Mannrikigusari szkoły Masaki 133
Tonomonojutsu i fundogusarijutsu szkoły Toda 133
Tegusari szkoły Kiraku 134
Kusariuchibo 135
Konpei 136
Mijin 138
Chidorigane 140
Kusarigama 144
Kusarigamajutsu 146
Okusarigama 149
Kakushi kusarigama 150
Kusaribo 151
Chigirigijutsu 153
Kusarijutte 153
Mukujutte 154

6 SHURIKEN I SHURIKENJUTSU
Wprowadzenie 155
Historia shuriken i shurikenjutsu 156
Totekibujutsu i rozwój tsubute 156
Kyujutsu i uchine 157
Kenjutsu i uchimono 158
Rodzaje shuriken 159
Proste shuriken 160
Harigata shuriken 160
Yarihogata shuriken 162
Hokogata shuriken 163
Kugigata shuriken 163
Tantogata shuriken 164
Dokkogata shuriken 165
Shuriken w kształcie gwiazdy, krzyża i dysku 165
Juji shuriken i shihogata shuriken 165
Gohogata shuriken 167
Roppogata shuriken 168
Happogata shuriken 168
Kuji 169
Juppogata shuriken 170
Manjigata shuriken 170
Senban shuriken 171
Sanko shuriken 171
Shiken shuriken 172
Enbangata shuriken 172
Specjalne shuriken 172
Hebigata shuriken 173
Kamagata shuriken 173
Mikazukigata shuriken 173
Gandomeken 174
Matsubagata shuriken 175
Ryohashi tsurugigata shuriken 175
Tetsumari 175
Tokugawa Yoshinobu i jego pasja do shuriken 176
Shurikenjutsu 177
Shurikendome 181

7 SHIKOMIBUKI
Zwodnicza broń 185
Shikomi kiseruzutsu 186
Shikomi kiseru 187
Shikomi yatate 188
Shikomibue 189
Shikomi sensu 190
Shikomi tessen 193
Shikomi jutte 193
Shikomizue 194
Shikomi jo i shikomi bo 195
Shikomi shakujo i shikomi kongojo 197
Shikomi furijo 200
Shikomi kusaribo 200
Shikomigatana 200
Shikomi bunchin 201
Shikomi niyoi 202
Shikomi kogai i shikomi kanzashi 202
Shikomi chochin 203

Podziękowania 204
Przypisy 205
Bibliografia 207
Wykaz broni 209
Sztuki walki dodatkowymi rodzajami broni 215

berdysz: moskiewski z XVII w.; i polski z XVII w.