poniedziałek, 21 marca 2011

zbroja japońska w teorii i praktyce


autor: Zabiegło Czesław
tytuł: Zbroja japońska w teorii i praktyce
tytuł oryginału: brak
tłumaczenie: brak
język: polski
wydawca: Diamond Books
kod: ISBN 978-83-89332-35-6
numer wydania: I
miejsce wydania: Bydgoszcz
rok wydania: 2008
liczba stron: 173
format okładki: 25 x 18 cm
rodzaj okładki: twarda z obwolutą
rodzaj papieru: papier kredowy
rodzaj łączenia: szyte
moja ocena: 5/5

opis:

Japoński wojownik gotujący się do boju stanowił niezwykle malowniczy i ekspresyjny widok. Każdy element jego uzbrojenia ochronnego był nie tylko mistrzowsko dopracowany pod względem technicznym, ale i finezyjnie zdobiony, tworząc całość jednocześnie groźną i piękną. Hełm wyposażony w ogromny nakarczek chronił głowę i szyję, wywierając na wrogach dodatkowe wrażenie przyczepionymi do dzwonu klejnotami o najdziwniejszych kształtach. Twarz skrywała żelazna maska o zastygłych, przesadnie groteskowych rysach, spod której wyzierały tylko białka oczu. Wielkie ruchome kurtyny naramienników chroniły przed strzałami wroga, a ich bajecznie kolorowe sznurowania współgrały kolorystycznie z fartuchem u dołu pancerza. Cała postać japońskiego rycerza w zbroi stanowiła zjawisko niezwykłe, o ogromnej sile oddziaływania właściwej jedynie prawdziwym dziełom sztuki. Jednak mimo że chyba każdy jest w stanie rozpoznać japońską zbroję, to wiedza na jej temat jest zaskakująco płytka, zwykle przestarzała, a po wielokroć wręcz nieprawdziwa. Zbroja japońska w teorii i praktyce choć częściowo uzupełnia ten dotkliwy brak, podając w miarę rzetelną i usystematyzowaną wiedzę na temat japońskiego uzbrojenia ochronnego. To pierwsza tego typu praca nie tylko w języku polskim, ale w ogóle w językach zachodnich.

Książkę wypełniają świetne i dokładne ilustracje elementów zbroi japońskiej wykonane przez samego autora tej pracy bronioznawczej. Szkoda, że rysunki budowy poszczególnych ważniejszych typów zbroi przedstawione są w ten sposób, że każdy z osobna wypełnia dwie sąsiadujące ze sobą strony. W wyniku czego w miejscu łączenia stron nie widać dokładnie fragmentu ilustracji. Myślę że lepszym rozwiązaniem było by przedstawić owe rysunki na rozkładanych stronach. Pomimo tego książka ta jest bardzo cenna, to unikat, dlatego warto się z nią zapoznać.

zdjęcia wnętrza książki:


spis treści:

Wstęp 7

Rozdział I:
CZĘŚCI ZBROI 9
I. Pancerz 11
II. Naramienniki 41
III. Naręczaki 47
IV. Taszki 57
V. Nabiodrki 61
VI. Nagolenniki 67
VII. Trzewiki 71
VIII. Hełm 73
IX. Inne bojowe nakrycia głowy 95

Rozdział II:
ELEMENTY SKŁADOWE 99
X. Łuski i płytki 101
XI. Sznurowanie 105
XII. Pozostałe detale 111

Rozdział III:
REKONSTRUKCJA 123
XIII. Narzędzia 125
XIV. Materiały 133
XV. Planowanie 139

Rozdział IV:
ZBROJE AUTORSKIE 145
XVI. Zbroja ceremonialna 147
XVII. Zbroja bojowa 155

Słownik 167

wtorek, 15 marca 2011

zbroje z papieru

Najbardziej zaskakującym pomysłem w historii zbroi musi być zastosowanie do ich wyrobu papieru. Był to wynalazek starożytnych Chińczyków. Od VI w. p.n.e. stosowali oni papier z morwy do wytwarzania ubrań, a następnie posłużyli się nim do wyrobu zbroi. W IX w. Xu Shang, gubernator Ho Dong w prowincji Shenxi, utrzymywał stałą armię liczącą tysiąc żołnierzy, uzbrojonych w grube pancerze z papieru, których nie mogły przebić strzały z łuku - zręcznie ułożone warstwy zatrzymywały uderzenia.
W późniejszych czasach zbroje z papieru stały się popularne na lądzie i na morzu. W XII w. lokalny urzędnik Zhen Dexiu wystąpił o zezwolenie do władz centralnych na zamianę stu zbroi żelaznych na pięćdziesiąt papierowych, uważanych za lepsze. W tym okresie kapitanowie dwóch okrętów pirackich, którzy poddali się po ogłoszeniu amnestii, przekazali władzom 110 kompletnych zbroi z papieru. Ostatecznie jednak, w miarę jak wzrastała siła rażenia kusz z żelaznymi strzałami, papierowe zbroje stały się bezużyteczne.
Aztekowie z Meksyku w podobny sposób wykorzystywali jako zbroje ubrania z grubej bawełny. Ich żołnierze, walczący z hiszpańskimi konkwistadorami, nosili dopasowane, tkane z bawełny zbroje o grubości dwóch palców. Aztekowie nauczyli się ich wyrobu od Majów z południa, którzy - walcząc w X w. z armią meksykańską uzbrojoną w mocne łuki i strzały - posługiwali się swoistym rodzajem zbroi, jaki otrzymywali mocząc swe bawełniane tuniki w solance.

James Peter, Thorpe Nick - Dawne wynalazki - Świat Książki - Warszawa 1997 - s. 178

piątek, 11 marca 2011

the illustrated encyclopedia of knives, daggers and bayonets


autor:
Capwell Tobias
tytuł: The illustrated encyclopedia of knives, daggers & bayonets
tytuł oryginału: brak
tłumaczenie: brak
język: angielski
wydawca: Lorenz Books
kod: ISBN-13: 978-0-7548-1890-8, ISBN-10: 0-7548-1890-X
numer wydania: brak
miejsce wydania: UK
rok wydania: 2009
liczba stron: 256
format okładki: 30 x 24 cm
rodzaj okładki: twarda z obwolutą
rodzaj papieru: papier kredowy
rodzaj łączenia: szyte
moja ocena: 4/5

opis:

Książka ta opisuje historię i typy: noży, sztyletów i bagnetów, dostałem ją w prezencie od brata na Boże Narodzenie. Publikacja składa się z dwóch zasadniczych części. Pierwsza mówi o historii krótkiej broni siecznej i kującej. Owa część składa się z osiemnastu esejów z których to najciekawszymi są wg mnie: pierwsze noże; siedemnastowieczne i osiemnastowieczne puginały (w tym noże Indian Ameryki Północnej); afrykańskie noże i sztylety (w Polsce bardzo słabo poruszana tematyka przez bronioznawców w ich książkach). Szkoda że autor publikacji nie omówił w tej części historii noża zwanego kukri. Druga część stanowi przedstawienie budowy i nazewnictwa stosowanego przy tego rodzaju broni. Omawia również typy i przekroje głowni noży, sztyletów i bagnetów, jak i rodzaje technik dekoracyjnych użytych w tych narzędziach wojennych i cywilnych. Dalej w części drugiej skatalogowano bardzo dokładnie poszczególne egzemplarze broni. Omawiając w nich datę i miejsce powstania oraz długość w centymetrach i calach. Poza tym każdemu eksponatowi towarzyszy fotografia i dokładny opis. Album ten jest bogato ilustrowany na czym nie ucierpiał tekst, którego jest więcej w części pierwszej książki.

zdjęcia wnętrza książki:


spis treści:

Introduction 6

A history of knives, daggers and bayonets 8
The earliest knives 10
Copper, bronze and iron 14
Daggers of the Iron Age 20
The Saxon fighting knife 24
Medieval daggers 26
Daggers of the Renaissance 32
Daggers for the Renaissance duel 38
17th- and 18th-century daggers 44
Scottish dirks 48
17th- and 18th-century bayonets 52
19th-century edged weapons 56
20th-century edged waepons 62
African knives and daggers 72
Persian and Middle Eastern daggers 78
Indian daggers 84
The kris of South-east Asia 90
The Japanese tanto 94
The modern era 98

A directory of knives, daggers and bayonets 100
Design of knives, daggers and bayonets 102
Blade cross-sections 106
Decorations 110
Stone Age blades 114
Ancient Egyptian knives and daggers 116
Bronze Age edged weapons 118
Daggers of the Classical World 120
Daggers of the Medieval Period 122
Rondel daggers 124
Baselards 127
Ballock daggers 128
Daggers of the Renaissance 130
Cinquedeas 132
„Side ring” parrying daggers 134
17th-century main-gauche daggers 138
17th-century stilettos 140
17th-century plug bayonets 144
17th- and 18th-century civilian daggers 146
18th- and 19th-century naval dirks 150
Georgian dirks 153
Highland daggers and dirks 156
19th-century hunting knives and Bowie knives 158
19th-century folding knives 162
19th-century civilian fighting knives 164
19th-century combination knives 166
18th- and 19th-century socket bayonets 168
19th-century sword bayonets 174
19th-century knife bayonets 181
Presentation knives and daggers 182
Unusual bayonets 184
18th- and 20th-century integral bayonets 186
Fighting knives of World War I 188
Bayonets of World War I 190
Survival weapons of World War II and after 194
German Third Reich edged weapons 198
Bayonets of World War II 202
Bayonets up to the present day 204
Civilian knives to the present day 206
African knives and daggers 210
Persia, Middle East and Turkey 214
Indo-Persian kahnjars 224
Indo-Persian kards 226
Indo-Persian peshkabz 230
Indian knives, daggers and bayonets 232
Indian katars 236
Indian chilanums and khanjarlis 240
The Indonesian kris 242
Japanese daggers 246

Glossary 250
Further information 252
Index 254

czwartek, 3 marca 2011

polska poezja o szabli

W polskiej tradycji, historii oraz kulturze szabla zajmuje ważne miejsce. Jest narodową bronią Polaków. Dowodzą temu dwa wiersze, oraz fragmenty utworów poetyckich napisanych przez polskich autorów, które przedstawiam poniżej.

Tekst pierwszego wiersza-inskrypcji pochodzi z książki Włodzimierza Kwaśniewicza pt.: Dzieje szabli w Polsce. Ów wiersz nie ma tytułu i został napisany na głowni szabli szeregowca kawalerii wz. 1904. Jest to broń ułana 2 szwadronu 2 pułku Legionów Polskich, Henryka Szczyglińskiego (malarza). Wiersz prezentuje się następująco.

1. Niech w księgach wiedzy szpera rabin,
Nauka to jest wymysł dyabli,
Mądrością moją jest karabin
I klinga ukochanej szabli.

2. Nie dbam o szarżę ni o gwiazdki,
Co kiedyś mi przystroją kołnierz,
Wy piszcie klechdy i powiastki,
Ja biję się jak każdy żołnierz.

3. Nie pnę się do zaszczytów drabin
I generała biorą dyabli!
Podporą moją jest karabin
I klinga ukochanej szabli.

4. Nie tęsknię do kawiarni gwaru,
Gdzie mieszka banda dziwolągów,
Gardzę zapachem buduaru,
Gdzie Amor psoci wśród szezlongów.

5. Nie nęcą mnie zalety babin,
Kobieta zdradna, bierz ją dyabli!
Kochanką moją jest karabin
I klinga ukochanej szabli.

6. Niejeden wróg miał na mnie chrapkę,
A teraz jęczy w piekle na dnie,
Ze śmiercią igram w ciuciubabkę,
Więc wkrótce może mnie dopadnie.

7. Ksiądz mię niech grzebie albo rabin,
żołnierza się nie czepią dyabli!
Lecz w grób połóżcie mi karabin
I klingę ukochanej szabli

Sierpień 1914.

Tekst drugiego wiersza pochodzi z książki Zbigniewa Sawickiego pt.: Traktat szermierczy o sztuce walki polską szablą husarską, podstawy. Wiersz pod tytułem Szabla Polska został napisany przez Kornela Makuszyńskiego. Wiersz prezentuje się następująco.

O, szablo polska, święta i bez sromu,
Najświętszą Panną znaczona w nasadzie
Ostrzona sercem i wykuta z gromu!
O, nie służyłaś ty nigdy ku zdradzie,
Nie uczyniłaś krzywdy ty nikomu,
Przed Ewangelią na Mszy w defiladzie
Bogu przysiągłszy, że runiesz na wroga
Jeno za ziemię swą i swego Boga.

Poniżej prezentuje fragmenty utworów literackich gloryfikujących polską szablę. Teksty te pochodzą z książki Tadeusza Królikiewicza pt.: Historia broni siecznej, miecze, rapiery szable i pałasze.

Jeszcze Polska nie umarła,
Kiedy my żyjemy,
Co nam obca moc wydarła,
Szablą odbijemy.

Józef Wybicki, Mazurek Dąbrowskiego, wersja pierwotna, fragment.

Kto kraj swój kocha i Boga się boi
Ma szablę, konia, o resztę nie stoi.

Jan Ursyn Niemcewicz, Stefan Czarnecki, fragment.

O szablo polska, piorunie ze stali,
Ognisty wężu i rózgo ognista,
Żeśmy cię całą duszą ukochali,
Jak polska dusza, taka jesteś czysta...

Kornel Makuszyński, Pieśń o Ojczyźnie, fragment.

...I kto szablę mógł utrzymać
Ten formował legion, wojsko,
Aby Polska, aby Polska,
Aby Polska była Polską...

Jan Pietrzak, słowa pieśni, fragment.